“အဂၤလိပ္ေခတ္ ရန္ကုန္ျမိဳ႕ တည္ေဆာက္ပုံသမိုင္းႏွင့္ ေရွးေဟာင္းေစတီပုထိုးမ်ား ေပ်ာက္ကြယ္သြားရျခင္း အေၾကာင္း”
ယခု
လက္ရွိျမင္ရေသာပုံမွာ B.R. PEARN ေရးသားသည့္ History of Rangoon
စာအုပ္တြင္ပါရွိေသာ ၁၈၂၄ ခုႏွစ္တြင္ ေရးဆြဲထားခဲ့သည့္
ရန္ကုန္ျမိဳ႕လယ္ေခါင္ရွိ ေရ ပတ္လည္ဝိုင္းေနသည့္ ဆူးေလေစတီေတာ္ႏွင့္
အနီးပတ္ဝန္းက်င္ရွိဘုန္းေတာ
္ၾကီးေက်ာင္းမ်ား၏ ပုံပင္ ျဖစ္ပါသည္။
ယေန႕ရန္ကုန္ဟုျဖစ္လာလတၱ့ံေသ
ာ အရပ္ေဒသသည္ ခိုင္မာေသာ သမိုင္းေၾကာင္းမ်
ားအရ
ေအဒီ ၆ ရာစုခန္႕တြင္ မြန္လူမ်ိဳးမ်ားမွ တည္ေထာင္ခဲ့ၾကျပီး မူလ အမည္မွာ
ဒဂုံ ျမိဳ႕ျဖစ္သည္။ အေလာင္းမင္းတရားၾကီး ဦးေအာင္ေဇယ် သည္ ၁၇၅၅ခုႏွစ္တြင္
မြန္လူမ်ိဳးမ်ားအား ေအာင္ျမင္ျပီးေနာက္ ရန္အေပါင္း ကုန္စင္သည့္
အဓိပၸာယ္ျဖင့္ ရန္ကုန္ဟု သမုတ္ေခၚေဝၚခဲ့ျခင္းျဖစ္ျပီ
း ယင္းမတိုင္မွီ
အခ်ိန္က ဒဂုံအရပ္သည္ တံငါရြာသာသာ ေလာက္သာရွိကာ အေလာင္းမင္းတရားၾကီး ၏
အစီအမံျဖင့္ ပင္လယ္ကူး သေဘၤာမ်ားဆိုက္ကပ္သည့္ ဆိပ္ကမ္းကို မူလ ေနရာ
ျဖစ္သည့္ သန္လ်င္ မွ ရန္ကုန္ ဘက္သို႕ ေျပာင္းေရႊ့၍ အခြန္အေကာက္မ်ား စနစ္တက်
ေကာက္ခံျခင္း၊ ျမိဳ႕႐ိုး တံတိုင္းမ်ား၊ ခံတပ္မ်ား ေဆာက္လုပ္ျခင္း၊ျမိဳ႕ရြာ
စည္ကားေအာင္ ျပည့္တန္ဆာမ်ား ထားရွိျခင္း စသည့္ အစီအမံမ်ားကို
ဉာဏ္အေမွ်ာ္အျမင္ၾကီးစြာျဖင
့္ ေဆာင္ရြက္စီမံခဲ့ျခင္းျဖစ္သ
ည္။